SPOT ON is hét platform over innovatie van toezicht. Daarover gaan we hier op het scherpst van de snede met elkaar in dialoog. Met prikkelende artikelen, reacties, video’s, interviews en inspirerende voorbeelden uit de praktijk.

Wat zijn nieuwe vergezichten als we kijken naar toezicht? Welke oplossingsrichtingen zijn kansrijk? Welke aanpak werkt?

Wat gaat er al goed in de praktijk van alledag? Welke kennis en ervaring kunnen we uitwisselen? En van welke ervaringen kunnen we leren?

Wat zijn interessante actuele ontwikkelingen in toezicht? Welke trends tekenen zich af? Hoe krijgt innovatie vorm?

nieuws | satellieten

Foto de ruimte

Meten vanuit de ruimte

Wie nauwkeuriger de uitstoot van zwavel- en stikstofdioxiden op zee wil meten en beoordelen, kan de inzet van satellieten overwegen. Maar hoe doe je dat? De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) en de universiteiten van Leiden en Wageningen doen hier samen onderzoek naar

Lees verder

reportage | Inspecteur Rebecca

Foto Rebecca van der Linden

'Ik ben een vakidioot'

Als jong meisje droomt Rebecca van der Linden er al van om gevechtspiloot te worden. Helaas miste ze het talent voor het besturen van een vliegtuig, maar het werken bij Defensie bleef trekken. Nu werkt ze als inspecteur bij de Inspectie Militaire Gezondheidszorg. En is het haar droombaan?

Lees verder

reportage | muizenplaag

Foto muizenplaag

Muizenplaag vraagt om meer samenwerking

Er is sprake van een heuse muizenplaag. Althans, afgaande op het aantal meldingen bij de NVWA: een toename van 285 procent in vier jaar tijd.

Lees verder

Reportage | Inspecteur Calijn Hylkema

Foto Calijn Hylkema

'Interessant om het puzzeltje te leggen'

Calijn Hylkema-van der Kolk, is een van de jongste inspecteurs voor het primair onderwijs. Met hart en ziel zet ze zich in voor beter onderwijs. Wat drijft haar en wat vindt ze zo mooi aan haar vak?

Lees verder

Column | Michiel Korthals

foto michiel korthals

'Herstel de band met ons voedsel'

We zijn vervreemd van wat we eten. Dat stelt Michiel Korthals, hoogleraar voedselfilosofie aan de Wageningen Universiteit. Hij schreef er het boek 'Goed eten' over.

Lees verder

Column | John Derksen

foto John Derksen

'Aan de voorkant veiligheid regelen'

De overheid en de consument krijgen geen grip op de risico's van slimme apparaten. Zo stelt Volkskrant-onderzoeker Huib Modderkolk. Maar plaatsvervangend hoofdinspecteur John Derksen van Agentschap Telecom ziet toch wel mogelijkheden.

Lees verder

Longtweet | hogere boetes

foto tweet hogere boetes

‘Hogere boetes voor recidivisten’

Hoe vaker je een overtreding begaat, hoe hoger de boete wordt. Dat is eerlijker en gaat handhaving makkelijker maken. Zo stelt Peter van der Knaap (SWOV).

Lees verder

Debat | Eigen regie

Foto-van-pillen

Op eigen risico - de gevaren van de doe-het-zelf-zorg

Wat zijn de voor- én nadelen van de toenemende eigen regie in de zorg? Daarover gingen zorgverleners, patiënten, mantelzorgers en professionals uit de wereld in gesprek.

Lees verder

Debat | Voedselveiligheid

Internetfora-Belastingdienst-foto

Weten we nog wel wat we eten?

De mensen vervreemden van hun voedsel en kunnen de kwaliteit niet controleren. Met alle risico’s. Zo stelt voedselfilosoof Michiel Korthals. 

Lees verder

Video | voedselveiligheid

Weten we nog wat we eten?

Waardoor laten consumenten zich leiden wanneer zij boodschappen doen? Wij gingen de straat op.

Column | John Verhoef

foto John Verhoef

Maatwerk vereist bij eigen regie op zorg

Is het een kille bezuiniging of staat de mens écht centraal? Dat hangt volgens lector John Verhoef af van individuele mogelijkheden en wensen.

Lees verder

Column | Huib Modderkolk

foto Huib Modderkolk

'Risico's zijn groot maar onzichtbaar'

Onderzoeksjournalist Huib Modderkolk van de Volkskrant schreef het boek Het is oorlog maar niemand die het ziet. Hij deed zes jaar onderzoek naar de keerzijden van internet.

Lees verder

Reportage | rookruimten

cartoon rookruimten

Rookverbod geen grap

Vanaf 1 april mogen er geen rookruimten meer zijn. Een harde regel. Maar wel eentje die zacht moet landen, zeggen een café-eigenaar, een inspecteur en een parlementariër.

Lees verder

Nieuws | onderzoek

foto artikel kracht en tegenkracht

Onderzoek: Kracht en tegenkracht

Wat zijn de risico’s bij langzittende bestuurders bij woningcorporaties? Je leest het in het onderzoek ‘Kracht en tegenkracht’ van ILT.

Lees verder

Debat | Slimme apparaten

foto hacker

Het gevaar van slimme apparaten

Overheersen de risico’s van slimme apparaten het gemak, of zijn we in staat ons er voldoende tegen te wapenen?

Lees verder

Nieuws | risico's

foto draadhek

‘Inspecteur, neem risico’s’

Kijk over de grenzen van je mandaat. Dat stelt Femke de Vries, bijzonder hoogleraar Toezicht.

Lees verder

Debat | (On)veiligheid

foto-vergrootglas

Willen we meer of minder regels?

Dat de wereld fundamentele tekortkomingen kent, altijd onaf is, wil er maar niet in. Dat stelt hoogleraar bestuurskunde Paul Frissen.

Lees verder

Nieuws | controles

foto-vergrootglas

Samen optrekken tegen ‘rotte appels’

NZa, IGJ en ISZW samen tegen rotte appels in de zorg. Inspecties pakken tijdens gezamenlijke bezoeken fraude, slechte arbeidsomstandigheden en ondermaatse zorg aan.

Lees verder

Nieuws | zelfscans

foto-vergrootglas

Minder handhaving door zelfscans

Met filmpjes helpt ISZW doelgroepen zelf te controleren op regels. Dat scheelt inzet op handhaving.

Lees verder

Column | Paul Frissen

foto Paul Frissen

Niets doen of toch handhaven?

In zijn essay ‘De inspectie stelt een onderzoek in…’ houdt Paul Frissen de rol van inspecties tegen het licht. Rob van Lint, inspecteur-generaal van de NVWA reageert.

Lees verder

Opinie | over het platform

foto-vergrootglas

Platform Innovatie Toezicht online

We zijn live. Waarover moeten we komende tijd hoognodig de discussie voeren?

Lees verder

Opinie | Hans Boutellier

Hans-boutellier-foto

Responsief met een bite

Hans Boutellier stelt in zijn essay ‘Responsief met een bite’ of het hedendaagse toezicht voldoende aansluit op actuele maatschappelijke ontwikkelingen.

Lees verder

september 2019

Agenda

afbeelding-van-agenda Schrijf ook de data waarop de publieksbijeenkomsten plaatsvinden alvast in je agenda!

Lees verder

Reportage | e-step

cartoon-step

Ruimte voor de e-step

De elektronische step is door strenge regels praktisch verboden. Dat kan niet, zeggen consument, ANWB en VVN. Een nieuwe benadering is nodig.

Lees verder

Nieuws | internetfora

Internetfora-Belastingdienst-foto

Belastingdienst opent digitale deuren


Met drie internetfora laat de dienst klanten in gesprek gaan met inspecteurs en met elkaar. Dit voorkomt fouten en dus werk.


Lees verder

Nieuws | marktplaats

nvwa-en-marktplaats

NVWA tackelt samen met Marktplaats illegale handel

NVWA kan met een knop verdachte handel melden, die Markplaats versnelt controleert en desnoods verwijdert.

Lees verder

Nieuws | essays

Staat-van-toezicht-voorkant

Staat van het toezicht in tien essays

Wat vragen we van toezicht in een tijdperk van transities? In tien essays gaan we op zoek naar antwoorden.

Lees verder

Video | straatinterviews

WAT WEET Ú EIGENLIJK VAN TOEZICHT?

Waaraan denken burgers bij het woord ‘toezicht’? We vroegen het de mensen op straat.

Longtweet | onderwijsinspectie

foto-erik-meester

‘Onderwijsinspectie, voorkom problemen aan de voorkant’

Erik Meester is in zijn tweet kritisch over de rol van de Onderwijsinspectie. Wat is zijn advies?

Lees verder

Opinie | maatschappelijke dialoog

tekening-jane

‘WE MOETEN DE KRITIEK WILLEN HOREN’

Het Platform Innovatie Toezicht is onderdeel van de maatschappelijke dialoog die rijksinspecties willen voeren over toezicht. Waarom?

Lees verder

DEBAT | EIGEN REGIE

Leestijd 8 minuten

Op eigen risico - de gevaren van de doe-het-zelf-zorg

Foto-van-pillen

Wat zijn de voor- én nadelen van de toenemende eigen regie in de zorg? Daarover gingen zorgverleners, patiënten, mantelzorgers en professionals uit de wereld van het toezicht op 31 oktober in Arminius Rotterdam in gesprek.

Babs van den Bergh, weduwe van de aan kanker overleden filosoof René Gude en auteur van 'Wat kan mij gebeuren' opent de avond. Terugkijkend concludeert ze dat "de laatste jaren met René toch ook vooral een wanhopige póging tot regie zijn geweest." "Moet er", zo vervolgde ze, "voor regie niet ook een script zijn? In hun geval was het meer een kwestie van meeblazen in een jazzcombo waarin iedereen improviseerde."

Realistische verwachtingen

Lector John Verhoef van het lectoraat Eigen Regie aan de Hogeschool Leiden, vertelt over wat eigen regie, lees zelfmanagement, kan bijdragen om de zorg ook in de toekomst beheersbaar te houden. Als patiënt moet jij je met veel bezighouden: het ziek-zijn zelf met de bijbehorende angsten en onzekerheden; je behandelingen en medicijnen; je leefstijl en voeding; je sociale omgeving én de contacten met dokters. Zijn conclusie: "Je moet een topmanager zijn." Dat is lang niet iedereen. "Wees daarom realistisch in wat je kunt verwachten van mensen."

Patiënt is bovenal mens

Vanuit de zaal klinkt de verzuchting dat je als patiënt simpelweg gehoord en gekend wil worden. Dat er tijd voor je is, in een taal gesproken en geschreven wordt die je kunt verstaan. En dat er niet óver maar mét je besloten wordt. Ronnie van Diemen, inspecteur-generaal van de Inspectie voor Gezondheidszorg en Jeugd: "Ja, je bent een méns met een ziekte. De specialistisch verpleegkundigen hebben ook juist daarom een belangrijke rol gekregen in het voeren van gesprekken. Dat is echt een aanwinst in de zorgverlening bij specifieke ziektes." Samen beslissen vraagt ook wat van dokters, vult Fenna Heyning, arts en directeur Topklinische Ziekenhuizen aan: "Zij moeten zichzelf niet opstellen als de alwetende baas. Maar ook niet doorslaan naar de andere kant: alle opties opsommen en de keuze vervolgens helemaal aan de patiënt overlaten."

Toezicht vernieuwt mee

Als toezichthouder moet je gelijk optrekken en meegaan in die vernieuwing, aldus Van Diemen. "Het leidt tot andere vormen van toezicht. De grootste thema's oppakken zoals die eigen verantwoordelijkheid van de patiënt. Minder lijsten afvinken, meer kijken hoe de patiënt en zorgverlener het nu samen doen."


DISCUSSIE

Eigen regie -
voor zover dat kan

Niet iedereen is in staat zelf volledig regie te nemen in eigen gezondheidskeuzen. Maar je moet altijd in gesprek om te kijken tot hoever dat wél kan. Titia Lekkerkerk (Patiëntenfederatie), Fenna Heyning (Topklinische Ziekenhuizen) en Ronnie van Diemen (IGJ) delen hun visie.

foto Titia Lekkerkerk

Titia Lekkerkerk, manager Patiëntenfederatie Nederland:

'Regie binnen ieders vermogen'

"Bij de kwaliteit van zorg gaat het om de kwaliteit van leven. Mensen willen daar zelf beslissingen in kunnen nemen, naar wat zij onder kwaliteit van leven verstaan. Zo schreef eens iemand dat ze wel aanpassingen en zorg kreeg, maar niet de auto waarmee ze onder de mensen kon komen, terwijl dát haar kwaliteit van leven zou vergroten. Mobiliteit kan voor haar zwaarder wegen qua kwaliteit van leven dan aanpassingen.

Mensen willen ook kunnen controleren of de gegevens waarop een zorgprofessional zich baseert, niet de verkeerde zijn. Gegevens kunnen verouderd of incompleet zijn. Omdat er verschil in kennisniveau is, betwijfel ik wel of de patiënt ook die gegevens zou moeten kunnen aanpassen. Breng je de gegevens in een Persoonlijke Gezondheidsomgeving onder, dan is privacy minder een punt, want de patiënt bepaalt dan zelf wat wordt gedeeld.

Weinig patiënten gaan zó ver dat ze zelf iets ontwikkelen, zoals die nierpatiënt die met kennis uit de VS zelf een systeem bedacht om de situatie van zijn nier te monitoren. Zo'n innovatie zou ook minder snel overgenomen worden dan iets dat door professionals is ontwikkeld, omdat de professional niet weet of hij of zij erop kan vertrouwen. Mensen kunnen wel regie nemen op hun gezondheidszorg. Ook voor wie dat niet weggelegd lijkt, is er altijd nog de mogelijkheid om over kleine dingen regie krijgen. Het is niet zwart-wit. Het gaat erom dat iemand regie krijgt binnen zijn of haar vermogen."

foto Fenna Heyning

Fenna Heyning, arts en directeur Vereniging Samenwerkende Topklinische Ziekenhuizen:

'Innovatie vereist anders handelen'

"Voor regie op je gezondheid helpt een patiëntdossier, zodat gegevens gedeeld kunnen worden met andere zorgaanbieders. Veel mensen denken dat medische gegevens nu al gedeeld worden en zijn teleurgesteld wanneer ze horen dat dit niet zo is. Misschien moeten we het landelijke elektronische patiëntdossier loslaten, nu het is tegengehouden. Een persoonlijke gegevensomgeving zou beter zijn, waarin een patiënt eventueel ook zelf opmerkingen erin kan zetten.

We proberen ons werk in ziekenhuizen te innoveren, maar innovatie vereist ook van de professional een andere manier van handelen en gedrag. Tijdens onze bijeenkomsten proberen we dat zoveel mogelijk te delen. Ook van de organisatie vergt dit een nieuwe cultuur en ander gedrag, waar ruimte is voor twijfel en fouten maken - natuurlijk zónder dat de patiënt daarbij in gevaar wordt gebracht.

Of je eigen regie kunt voeren, hangt mede af van wat je mankeert: laat je je aan je knie opereren, waarvoor je een jaar voorbereidingstijd hebt, dan is dat iets anders dan wanneer je hoort dat je acute leukemie hebt en meteen aan de chemokuur moet.

Niet alles is maakbaar, maar de mate van je gezondheid kun je wel beïnvloeden: wanneer je beweegt blijft je bloeddruk lager. Met een gezondere leefstijl voorkom je 30 procent van de kwaadaardige ziekten, 30 procent van de hart- en vaatziekten. Dat is óók eigen regie."

foto Ronnie van Diemen

Ronnie van Diemen, inspecteur-generaal Inspectie voor Gezondheidszorg en Jeugd:

'Inzage in dossier cruciaal voor regie'

"De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd heeft 800 medewerkers die toezien op de kwaliteit en veiligheid van de zorg, zorg die door 1,2 miljoen professionals wordt verleend. Dat doen we door met professionals en patiënten gesprekken te voeren over hoe we de gezondheidszorg beter kunnen maken, in plaats van dat we elke professional controleren.

Onze inspecteurs zien in die gesprekken veel verschillen in hoe mensen eigen regie in de zorg ervaren. Dat is niet voor iedereen op dezelfde manier weggelegd. De één gaat in de aanvalsstand bij een ziekte of aandoening, de ander in de vluchtstand. Een diagnose kan iemand – ook hoogopgeleid – zich machteloos laten voelen. Inzage in je patiëntendossier is een belangrijke voorwaarde voor meer eigen regie en zelfmanagement. Bijvoorbeeld om samen te kunnen beslissen, om over te gaan tot 'shared decision making'.

Naast inzage in je eigen dossier is uitwisseling van patiëntengegevens tussen zorgverleners nodig. Een landelijk patiëntendossier is een aantal jaren geleden afgeschoten in de Tweede Kamer, maar volgend jaar krijgen patiënten het recht om hun medisch dossier digitaal in te zien. Ze kunnen dan ook zelf bepalen wie inzage krijgt.

De IGJ vindt het belangrijk dat zorgverleners over goede en actuele informatie beschikken. Nu is het vaak een lappendeken van systemen die niet altijd op elkaar aansluiten. We voorkomen veel problemen met goede en veilige gegevensuitwisseling tussen zorgverleners."

Lees ook de column van John Verhoef